|
|
Segunda, 30 de Novembro de 2009No Dia Nacional da EscóciaUmha exclusiva de...
seoique É umha merda ser galego/escocês! [40'']
Famosa cena do filme 'Trainspotting' na sua V.O. em Scottish English e transposta para a Galiza e o galego a meio da sua legendagem em galego-português. No ano 832, numha Escócia assulagada polas trevas da noite medieval, os reis Angus II Mc Fergus de Alba e Eochaidh de Dalriada dirigiam um exército picto contra os anglos comandados por Aethelstan de East Anglia, polo controlo da bisbarra de Lothian. Aos escoceses vinherom-lhes más cartas, e a vitória parecia longe. Mas durante a noite, o rei Angus sonhou com o Apóstolo Santo André, (as relíquias do qual estavam enterradas em Saint Andrews, logo de ser misteriosamente transladadas desde Constantinopla no século IV) e o rei pediu-lhe pola sua sorte. No dia a seguir, os amedrontados pictos olharom como o ceu azul da manhã aparecia cruzado por duas faixas de nuvens, em forma de aspa, a cruz na que o santo fora executado en Pátras, e a moral subiu como a escuma. Os Pictos e Escotos vencerom, o rei anglo Aethelstan morreu no campo de batalha, e os escoceses adoptarom a cruz de Santo André branca como umha nuvem cruzando o azul do ceu como a sua bandeira nacional. Por essa razom, ademais, os escoceses celebram o Santo André , hoje 30 de novembro, como o seu dia nacional. Desde estas escuras batalhas esquecidas mais de mil anos atrás... que se passou com a Escócia? Resposta: Escócia tem o seu próprio governo e parlamento, mas carece de competências em impostos, segurança social, relações internacionais, exército e controlo dos meios de comunicaçom, ademais doutras áreas. Na Escócia governa (en minoría) o SNP ou Scotish National Party, independentistas de salom, frente ao 65% de liberais, conservadores e laboristas, partidarios da uniom com a monarquia inglesa. A acçom do governo escocês limitou-se a proibir o tabaco em espaços públicos, e a liberar de taxas a assistência aos velhos e a educaçom (até a Universidade). Os escoceses podem, isso sim, torcer para sua selecçom nacional quando joga contra a inglesa. Tenhen a sua pópria liga de futebol (desporto de invençom inglesa) e de rugby (desporto, tambén, de invençom inglesa), e participam nos mundiais, caso de classificarem-se. Tambén há desportos de origem escocesa. O mais famoso é o golfe, mas as suas origens bucólico-pastorís estám hoje tam transtornadas polo pijismo que todo o mundo está disposto a acreditar que tambén é inglês. Os desportos escoceses que todo o mundo lembra som o lançamento de pedra (mui gorda), o lançamento de poste de telégrafo e o lançamento de anano. Todos estes eventos (como o festival de Cowal Highland) costumam a aparecer nos noticiários de meio mundo, nas novas de recheio que aparecem antes de dar o tempo para o dia seguinte. Escócia é tambén conhecida mundialmente polas suas gentes que se vestem de saia, tocam a gaita, e tacanheam os quartos. Há mais destilerias de uísque que em nengum outro pais do mundo. Apesar da chuva, muitos turistas se chegam ao pais a admirar as suas pitorescas paisagens, e os seus lagos, com a esperança de ver neles monstros antediluvianos. Além disto, nada há que diferencie un inglês dun escocês. O escocês actual vem sendo um inglês que fala cum peculiar sotaque, poda que salferido de expressões do terrunho para dar-lhe sabor local. Botará peito para proclamar a sua escocidade em determinadas datas e eventos, relacionados geralmente com algumha competiçom desportiva, e cumha virulência em relaçom directa com o seu grau de etilismo, mas aginha voltará a someter-se a umha cotidianidade dominada polo modo de vida tipicamente british. As gaitas e o tartám ficam mui bem nas festas dos velhos, mas a mocidade prefere Britney Spears. Do gaélico ficam algo menos de 60.000 falantes reconhecidos, 7.000 menos que no ano 1.991. Apenas som 1’2% da populaçom. Das 900 paróquias da Escócia apenas há 9 nas que os seus falantes sejan mais da metade. Isso sim, o governo escocês quer promover um referendo sobre a autodeterminaçom da Escócia no ano 2010. Os partidos unionistas, que som maioria, negam-se. Os argumentos som de sobras conhecidos: O que os nacionalistas querem é “rachar com o Reino Unido”. O referendo é “um esbanjamento dos quartos”, que cria “divisom e incerteza”. “A cruzada nacionalista (sic)” conduiciria a “um beco sem saida constitucional”. “O povo escocês nom quer a independência, e nós tampouco”, declara umha lideresa laborista, reconhecendo implicitamente que pensa como o povo escocês, mas nom é o povo escocês. Mália que segundo os inquéritos “só” 38% estaria a favor da independência, 58% estám a favor de celebrar um referendo para poder decidir o seu futuro. Quiçá os escoceses escolham serem ingleses. Mas polo menos eles terám a oportunidade de ser algo completamente diferente. A.R. Quintana (texto) & J.J. Marinhas (vídeo)
4 comentários
Comentário de: Vixía [Visitante] · http://torrevixia.blogspot.com
Vexamos, ese 38% de favorables a independencia aproxímase bastante á porcentaxe de votantes do SNP, mais nin todos os votantes do SNP son independentistas, nin todos os laboristas e conservadores son unionistas (no senso máis despectivo da palabra). Varios deputados laboristas e liberais téñense mostrado a favor do referendo. A custión nacional da Escocia é ben curiosa. Poucos falan gaélico, poucos tamén falan escocés (xermánico), unha maioría exprésase nese inglés que dan en chamar "inglés de Escocia". Mais existe unha identidade reflectida en elementos como a xurisprudencia propia do país (mantida á marxe da inglesa e máis semellante á continental que esta) ou o fenómeno da Ilustración escocesa (en Londres non poden dicir o mesmo). Escocia, a diferenza de Cataluña ou Galiza é considerada sen discusións unha nación, sendo un dos paises constituíntes do RU. Outra cousa para non esquecer é que Escocia aínda ten fronteira (border) con Inglaterra. A raíña Isabel II aló é coñecida por Isabel I, cando atravesa o border deixa de ser cabeza da igrexa anglicana para ser unha máis da igrexa escocesa presbiteriana. Escocia ten banco propio, que emite moedas e billetes (non convertibles no resto do Reino Unido). Por que razón os españois non paran de repetir que non hai no mundo un sistema máis descentralizado que o noso e que Escocia ten moita menos autonomía que Galiza? Seguramente porque non voltou ter parlamento ata 1998. Mais é iso moito peor que ter un parlamentiño de cartón? A concesión do parlamento a Edimburgo non foi mediante descentralización, mais por "Devolución" (Devolution). De facto, Inglaterra devolveu algunhas cousas das que se apropiara na unión dos dous países. Pero non se apropiaran de todas. Non se fixo decreto de nova planta e por iso os escoceses teñen xurisprundencia propia e seleccións nacionais. Tamén por iso a "autonomía" escocesa parece tan pequena aos españois, só contan as competencias devoltas mais esquecen as mantidas. Talvez comparar o Reino Unido de Inglaterra, Escocia e Irlanda do Norte co reino de España non sexa moi fácil. Para empezar, o clima constitucional español impediría a celebración dun referendo independentista. Os españois empregan demasiados recursos políticos, intelectuais e educativos para defenderen o seu territorio e sempre sofren coas escisións (enfadáronse tanto coa perda de Cuba que tiveron que facer unha guerra en Marrocos e derrubar unha República para descargar a mala hostia), mentres que o Reino Unido leva máis de douscentos anos afeito a elo e a resolvelo mediante pactos. Agás no caso dos EUA e da República de Irlanda (con certeza difícil pola presenza dos colonos no Ulster, aínda que o RU dá permiso para unírense ao resto da illa) ten unha habilidade especial para seguir mantendo os vencellos económicos e espirituais das ex-colonias coa coroa e coa vella metrópole (niso España non ten nin idea, é tal o esforzo que fai en excluír e negar as diferenzas que o resultado ao final ten que ser a ruptura completa). Sendo un pouco inexactos, polos elementos citados a cousa de Escocia poderíanos lembrar á situación dos reinos hispánicos na época dos Austrias ou á Navarra do século XIX (salvando as distancias pois Escocia carece de fiscalidade propia). Como ben sinalades, hai cuestións que se deciden estritamente en Londres, como a defensa, a facenda e demais. A priori parecen minucias, mais hai aquí outra cousa na que gañan os ingleses e perden os españois: no momento no que o parlamento londinense dá unha competencia a Escocia, a transferencia é completa (100%), desenténdense e a partir de entón só o parlamento de Edimburgo pode facerse cargo desas políticas. Que pasa na España? Hai unha lei básica e aínda que Galiza teña competencias en educación ou sanidade, os grandes planos "nacionais" decídense en Madrid. Portanto, máis competencias pero sempre o goberno central pode limitalas se non lle gusta como funcionan nas "autonomías". Margaret Thatcher no seu momento expresara que se a maioría do pobo escocés quería a independencia, ninguén podía atalos. Eu pregúntome, cando será o día no que un político español, quer do PP quer do PCE, diga algo con tanto xeito?. Polas miñas fontes, esa postura mantense en Londres, polo que Inglaterra aceptaría unha Escocia membro da Commonwealth e o seu ingreso inmediato na Unión Europea. Pero eu coñezo un estado que se ía opór sen argumentos ao ingreso na UE da Escocia: o Reino de España. Como vós, Rosso e Marinhas, penso que a clave está en que eles si van poder elexir ser algo diferente. Aquí aínda que o 99% de Cataluña quera a independencia, algo van argallar no Tribunal Constitucional, ou se non na rúa, para que calen... Sorte aos escoceses bos e xenerosos!
Segunda, 30 de Novembro de 2009 @ 18:46
Comentário de: Ano Rosso Quintana [Visitante]
Obrigado, Vixia, polo extenso comentario. As comparanzas entre Galicia-Galiza e Escocia-Escoza ;-)son doadas e difíciles a un tempo. O certo é que o referendo basease nun documento que propón diferentes opcións, entre as cales unhas van orientadas a conseguir unha maior autonomía, e outra pasa pola independencia. A autodeterminación pode servir, como o seu propio nome indica, de feito, para permanecer no reino Unido, e iso explica que haxa máis cidadáns a favor do referendo que a favor da independencia. Pero eles poderán elexir, ou iso parece. Como dixo un adicto aos licores Lago... "Iso xa se verá".
Segunda, 30 de Novembro de 2009 @ 21:18
Comentário de: Vixía [Visitante] · http://torrevixia.blogspot.com
Boas, ARQ! Grazas por leres o extenso comentario. Pensaba escribir sobre as linguas de Escocia mais ao final fóiseme a man. A mellor comparanza está no vídeo.
Segunda, 30 de Novembro de 2009 @ 23:39
Comentário de: Jenaro Jesus Marinhas [Membro]
He, he, muitíssimo obrigado, Vixía! Precisamente sobre o vídeo queria eu fazer a seguinte pontualizaçom: A maior dúvida que tivemos na hora de traduzir para o galego-português o discurso proferido em Scottish English por Mark "Rent-boy" Renton foi o como traduzir a palavra "wankers". Nas diferentes traduções que desta "citaçom célebre" de "Trainspotting" encontramos na internet "wankers" era traduzido por "babacas", "incompetentes" e "viados" para o Galego Cerrado. Como muitas/os de vós saberedes, no Império Pequeno "wankers" traduziram-no por "soplapollas" na versom do filme dublada ao castelhano/espanhol (eu creio que se acanharom de traduzí-lo por "soplagaitas" porque tratando-se dum filme ambientado na Escóciaaa...). Grande variedade de traduções possíveis como vedes. Mas, o que significa "wanker" exatamente? Segundo o Dicionário de Inglês=Português da Porto Editora: wanker [...] n. 1 cal. ofens masturbador 2 cal. ofens. cabrão cal 3 cal. ofens. pedante, arrogante, presumido,-a Visto o caráter escatológico e procaz do parlamento de "Rent-boy" estamos praticamente certos de que a traduçom mais próxima seria a de "masturbador". Mas "masturbador" é umha palavra excessivamente culta e nom cola bem no contexto. O seu sinónimo "onanista" tem o mesmo problema e "punheteiro" ("homem que costuma masturbar-se" (Houaiss), ou seja, bater punheta) tem entre nós um uso bastante familiar e amigável (como acontece com a sua traduçom literal "malaka" no grego moderno). Descartadas qualquer umha destas três possibilidades (primeira acepçom) ficavam-nos a segunda e a terceira acepções. A segunda ("cabrões") descartamo-la polo "Rent-boy" dizer explicitamente: "Some people hate the English. I don't!" Embora "cabrom" ("marido a quem a mulher é infiel"(Dic. Porto Ed.)) tenha também com frequência um uso "familiar e amigável", pareceu-nos que no contexto contradizia um bocado a afirmaçom do protagonista que dizia nom odiar os ingleses. Estivemos a um triz de optar pola terceira acepçom; por "arrogantes", concretamente (umha "espanholada" é umha "fanfarronada", também segundo o Dic. Porto Ed.) mas afinal nom optamos por ela tampouco por ser umha palavra totalmente exenta de escatologia e procacidade. As palavras "Babaca" ("tolo" ou "bobo", mas também "vulva") ou "veado" (que se pronuncia igual que "viado", "tecido de lã, com riscas ou veios", mas que significa "homossexual do sexo masculino") tinham sabor tropicalista de mais para serem postas em boca dum escocês (ou dum galego). A traduçom de "wankers" por "incompetentes", na verdade, nom sei de onde a tiraram (?!?) Afinal, na nossa legendagem galego-portuguesa do vídeo, nom optamos por nengumha destas traducções mas por "imbecis". "Imbecil" ("que ou aquele que denota inteligência curta ou possui pouco juízo; idiota, tolo") pode ser sinónimo de "babaca"... e ademais está no Hino Galego! "Mas só os ignorantes e férridos e duros, imbecis e escuros nom nos entendem, nom" ("But only ignorants, ferric and hard people, WANKERS and dark ones don't understand us, they don't"). Um hino que, já agora, fala dum valeroso "clam" e que, igual que "Flower of Scotland" (hino oficioso da Escócia e candidata melhor situada a hino oficial), é umha raivosa cançom-protesto contra o vil colonizador.
Quarta, 02 de Dezembro de 2009 @ 17:50
Deixe o seu comentário |
| ||||